( 91 ) و چه جاى حواس كه عقل نيز تا بنور عشق منور نگردد راه بمطلوب اصلى نمىبرد ، و همچنانكه حواس از ادراك مدركات قوت نظر عاجزند ، عقل نظرى از ادراك اوليات امور اخروى عاجزست . و ازين قبيل است معرفت روز قيامت كه به قدر پنجاه هزار سال دنياست ، و سر حشر و رجوع جميع خلائق بپروردگار عالم و حشر ارواح و اجساد و نشر صحايف و نظائر كتب و معنى صراط و ميزان و فرق ميانه كتاب و قرآن و سر شفاعت و معنى كوثر و انهار اربعه و درخت طوبى و بهشت و دوزخ و طبقات هر يك و معنى اعراف و نزول ملائكه و شياطين و حفظه و كرام الكاتبين و سر معراج روحانى و هم جسمانى كه مخصوص خاتم انبياست عليه و آله و الصلاة و ساير احوال آخرت و نشاه قبر و هر چه ازين مقوله از انبياء عليهم السلام حكايت كرده‌اند همه از علوم و مكاشفاتيست كه عقل نظرى در ادراك آن اعجمى است ، و جز بنور متابعت وحى سيد عربى و اهل بيت نبوت و ولايتش عليه و عليهم السلام و الثناء ادراك نمىتوان كرد ، و اهل حكمت و كلام را از آن نصيبى چندان نيست . اى دوست حديث عشق ديگر گونست * وز گفت و شنيد اين سخن بيرونست گر ديده دل باز گشائى نفسى * معلوم شود كه اين حكايت چونست